Karol Niedoba
Biografia
Karol Niedoba urodził się 26 grudnia 1864 r. w Cieszynie w ubogiej, wielodzietnej rodzinie chłopskiej wywodzącej się z Lesznej Górnej, aż do zniesienia pańszczyzny z folwarku w Dzięgielowie. Po ukończeniu szkoły ludowej został czeladnikiem u starszego brata Pawła, zajmującego się malarstwem pokojowym. W latach 1881–1887 uczęszczał do Przemysłowej Szkoły Dokształcającej w Cieszynie.
Dzięki stypendium uzyskanemu staraniem cieszyńskiego burmistrza dr Jana Demela w 1887 r. podjął studia w Szkole Przemysłu Artystycznego w Wiedniu, m.in. u pejzażysty prof Rudolfa Ribařa i portrecisty Ludwika Minnigerode. Następnie od 1895 r. studiował w Monachium u Gabriela Hackla i Ludwika Löfftza.
W 1898 r. wrócił w rodzinne strony i po bezskutecznym poszukiwaniu pracy w rodzinnym Cieszynie podjął pracę nauczyciela rysunku w Karniowie na Śląsku Opawskim, a następnie w Brnie na Morawach. Dopiero rok później uzyskał posadę w Miejskiej Szkole Realnej w Cieszynie oraz w tamtejszej Przemysłowej Szkole Dokształcającej. W latach 1904–1911 szkolił przyszłych nauczycieli w polskich paralelkach niemieckiego Seminarium Nauczycielskiego; od 1906 uczył rysunków w polskim gimnazjum Macierzy Szkolnej, a od 1907 w Polskiej Szkole Ludowej. W 1906 r. w Wiedniu uzyskał uprawnienia do nauczania z tzw wolnej ręki rysunku w szkołach średnich, a w 1909 r. tytuł C.K. profesora nadany przez Krajowy Urząd Szkolny w Opawie.
Był zaangażowany w życie artystyczno-kulturalne miasta, współorganizując m.in Pierwszą Śląską Wystawę Sztuki i Rzemiosł Artystycznych, która odbyła się w Cieszynie na przełomie 1906 i 1907 r. W 1906 r ożenił się z Martą Folwarczną, córką pastora Bernarda Folwarcznego, z którą zamieszkał w domu teścia w kamienicy Pod Kasztanem przy ul. Nowe Miasto w Cieszynie. Tam też spędził resztę życia. W 1928 r przeszedł na emeryturę.
Ceniony jako wychowawca młodzieży i pedagog, był Niedoba przede wszystkim aktywnym malarzem. Wykonywał liczne portrety, obrazy o tematyce sakralnej, kopie dawnych mistrzów, ale przede wszystkim utrwalał pejzaż wsi podcieszyńskiej: okolice Puńcowa, Bażanowic, Ustronia itd. W poszukiwaniu motywów ze sztalugami i szkicownikiem przemierzał pieszo tereny Pogórza Cieszyńskiego. Namalował ok. 700 akwareli i obrazów olejnych przesyconych lirą i nastrojowością. Mimo stopniowej utraty wzroku tworzył dalej, podejmując tematy religijne. Ostatni obraz portret matki namalował w 1943 roku.
Został pochowany na cieszyńskim cmentarzu ewangelickim. Zgodnie z jego wolą część spuścizny artystycznej - prace z okresu studiów, szkicowniki, akwarele i obrazy olejne oraz część biblioteki - znalazły się w Muzeum Śląska Cieszyńskiego w Cieszynie.